fbpx
nadciśnienie, leczenie, modyfikacja stylu życia
STRONA GŁÓWNA

Nadciśnienie. Leczenie. Modyfikacja stylu życia.

Nadciśnienie tętnicze- podstawowe informacje

Ciśnienie krwi to siła wywierana przez krążenie krwi na ścianach tętnic ciała, głównych naczyń krwionośnych w ciele. Nadciśnienie występuje, gdy ciśnienie krwi jest zbyt wysokie.

Ciśnienie krwi jest zapisywane jako dwie liczby. Pierwsza (skurczowa) liczba reprezentuje ciśnienie w naczyniach krwionośnych, gdy serce kurczy się lub bije. Druga (rozkurczowa) liczba reprezentuje ciśnienie w naczyniach, gdy serce spoczywa między uderzeniami.

Nadciśnienie rozpoznaje się, jeśli mierzone w dwóch różnych dniach odczyty skurczowego ciśnienia krwi w oba dni wynoszą ≥ 140 mmHg i / lub odczyty rozkurczowego ciśnienia krwi w oba dni wynoszą ≥ 90 mmHg.

Co wpływa na rozwój nadciśnienia tętniczego?

Za rozwój nadciśnienia tętniczego odpowiedzialne są dwa różne czynniki- pierwotne i wtórne.

Mechanizm powstawania nadciśnienia pierwotnego nie został jeszcze do końca wyjaśniony, ale przyjmuje się, że tego rodzaju nadciśnienie może występować na skutek wielu różnych czynników. Do najważniejszych z nich zaliczamy: otyłość, nadmierne spożycie sodu, czynniki genetyczne (wywiad rodzinny), wpływ środowiska na układ nerwowy (ośrodkowy) czy przewlekły stres.

Wtórne nadciśnienie tętnicze jest zaś konsekwencją występowania: przewlekłej choroby nerek, zespółu Conna, zespółu Cushinga, guza chromochłonnego, obturacyjnego bezdechu sennego. Ponadto wpływ na rozwój tego rodzaju nadciśnienia ma stosowanie określonych leków, jak i nadmierne spożywanie alkoholu.

Czynniki ryzyka rozwoju nadciśnienia

  1. Wiek > 55 r.ż. dla mężczyzn i > 65 r.ż. dla kobiet
    Sytuacja ta dotyczy szczególnie krajów wysokorozwiniętych, gdzie wiąże się bezpośrednio ze zmianą tryby życia wśród tej grupy ludności. Występuje wówczas ścisła współzależność między rozwojem nadciśnienia tętniczego a starszym wiekiem danej osoby.

  2. Płeć
    Z racji ochronnego działania estrogenów (przed okresem menopauzy) kobiety mają mniejsze ryzyko zapadalności na nadciśnienie tętnicze. Dlatego też mężczyźni będący w tym samym wieku, co kobiety częściej chorują (dotyczy osób przed około 60 rokiem życia).

  3. Czynniki genetyczne
    Ich wpływ szacuje się na wartości od 20 do 40%. Uwaga!!! Dopiero łączne działanie czynników genetycznych i środowiskowych prowadzi do podwyższenia ciśnienia tętniczego, co jest podstawową cechą fenotypową tej choroby.

  4. Zbyt mała aktywność fizyczna
    Zaleca się zmianę stylu życia, polegającą na prowadzeniu regularnej aktywności fizycznej. Po pierwsze, zalecenia dla pacjentów z nadciśnieniem obejmują co najmniej 30-minutowy aerobowy wysiłek o charakterze umiarkowanie dynamicznym (np. pływanie, jazda na rowerze, bieganie czy nawet spacer), który odbywa się w sposób cykliczny, czyli 5-7 dni w tygodniu. Po drugie, może być to również trening oporowy o częstotliwości 2-3 razy tygodniowo. Wraz z poprawą ogólnego stanu zdrowia zaleca się łączenie obu tych form wysiłku bądź zwiększenie intensywności podejmowanych aktywności ruchowych, aby osiągnąć jeszcze lepszy stan ogólnej wydolności organizmu.

  5. Stres
    Wykazano, że największa zależność pomiędzy podwyższonym ciśnieniem tętniczym oraz stresem występuje w przypadku stresu przewlekłego. Sytuacje stresowe mogą mieć wpływ na proces powstawania nadciśnienia tętniczego, dzięki możliwości aktywowania układu współczulnego.

  6. Palenie tytoniu
    Rzucenie palenia może być najlepszą możliwą zmianą dotychczasowego trybu życia, ponieważ w istotny sposób zmniejszy częstotliwość występowania chorób o podłożu sercowo-naczyniowym. Dowiedziono, że osoby palące, które mają prawidłowe wartości ciśnienia tętniczego, jak również te z nieleczonym nadciśnieniem tętniczym cechują się wyższymi parametrami ciśnienia tętniczego w ciągu dnia niż osoby niepalące tytoniu wcale.

  7. Spożycie alkoholu
    W przypadku rozpoznanego nadciśnienia tętniczego rekomendowane jest ograniczenie spożywania alkoholu w ciągu tygodnia do 14 jednostek w przypadku mężczyzn oraz 8 jednostek w przypadku kobiet. Warto wiedzieć o tym, że na jedną jednostkę przypada 250 ml piwa lub 125 ml wina. Zalecenie obejmują także powstrzymanie się od picia sporych dawek alkoholu w stosunkowo krótkim czasie, jak i unikanie codziennego spożycia alkoholu.

  8. Nadmierne spożycie sodu
    Wysokie spożycie soli (powyżej 5 g dziennie) podnosi ciśnienie krwi oraz zwiększa częstotliwość występowania nadciśnienia tętniczego. Z tej przyczyny powinniśmy dążyć do ograniczenia udziału sodu w naszej diecie. Niestety, ale nadal przekazuje się zbyt mało informacji na temat zawartości soli w danym produkcie. Co więcej, warto uświadomić sobie, że aż 80% dostarczanej wraz z pożywieniem soli dotyczy przetworzonych produktów.

  9. Otyłość
    Jest ona przyczyną zaburzeń lipidowych (wzrostu frakcji LDL przy jednoczesnym spadku frakcji HDL) oraz zmniejszonej tolerancja glukozy, a przy tym zwiększonej oporność na insulinę, co zaś w konsekwencji zwiększa szanse na pojawienie się nadciśnienia tętniczego. W ostatnich latach liczba osób dorosłych zmagających się z otyłością systematycznie wzrasta. Najnowsze prognozy mówią o tym, że w Polsce do 2025 roku będzie 26% kobiet i 30% mężczyzn cierpiących z powodu otyłości.

Niekontrolowane nadciśnienie- objawy oraz możliwe powikłania

Określenie „cichy zabójca” przypisywane jest właśnie tej chorobie. Zdecydowana większość  ludzi nie ma pojęcia o tym, że choruje na nadciśnienie tętnicze. Powodem tej sytuacji może być brak wczesnych sygnałów ostrzegawczych od naszego organizmu. Dlatego też bardzo ważnym elementem kontrolnym wydaje się być systematyczne wykonywanie pomiarów ciśnienia krwi.

Jednak kiedy objawy już się pojawią to mogą one dotyczyć:

  • zaburzeń widzenia,
  • wczesnych porannych bóli głowy,
  • szumów w uszach,
  • krwawień z nosa,
  • nieregularnego rytmu serca.

W przypadku ciężkiego nadciśnienia symptomami są:

  • zmęczenie,
  • nudności,
  • wymioty,
  • splątanie,
  • niepokój,
  • ból w klatce piersiowej,
  • drżenie mięśni.


Warto pamiętać, że nadciśnienie tętnicze charakteryzuje się złożonym oraz zróżnicowanym podłożem, a także może skutkować wieloma powikłaniami. Należą do nich między innymi: 

Uszkodzenie nerek, prowadzące do ich niewydolności.

Udar (ponieważ nadciśnienie ma bezpośredni wpływ na pekanie lub blokowanie tętnic, które dostarczają krew i tlen do mózgu).

Poważne uszkodzenie serca (dzieje się tak dlatego, że nadmierne ciśnienie może utwardzać tętnice, zmniejszając tym samym dopływ krwi oraz tlenu do serca):
– odczuwanie bólu w klatce piersiowej, zwanego dusznicą bolesną,
– zawał serca (wówczas dopływ krwi do serca jest zablokowany, a komórki mięśnia sercowego umierają z powodu braku tlenu, a im dłużej przepływ krwi jest zablokowany, tym większe jest uszkodzenie serca),
– niewydolność serca (sytuacji w której serce nie jest w stanie pompować wystarczającej ilości krwi i tlenu do innych ważnych narządów ciała),
– nieregularne bicia serca, które może doprowadzić do nagłej śmierci.

Część zawartych w artykule informacji została zaczerpnięta bezpośrednio ze strony internetowej Światowej Organizacji Zdrowia

Nadciśnienie
Leczenie

Terapia nadciśnienia tętniczego polega na wdrożeniu interwencji w postaci zmiany stylu życia oraz zastosowania odpowiedniego leczenia farmakologicznego. Obydwie strategie są bardzo skuteczne w walce z tą chorobą. Jednak należy zapamiętać, że to modyfikacja stylu życia jest najważniejsza, a farmakoterapia stanowi tylko uzupełnienie leczenia!

Główny problem terapeutyczny dotyczy zaś niestosowania się pacjentów co do zaleceń lekarza, szczególnie w perspektywie długoterminowej. 

Wprowadzenie w życie konkretnych zmian na rzecz poprawy własnego zdrowia może opóźnić lub zapobiec wprowadzeniu farmakoterapii w przypadku lekkiego nadciśnienia tętniczego. Co więcej, w cięższych postaciach nasze zachowania prozdrowotne mogą istotnie zwiększyć efektywność leczenia farmakologicznego.

Prowadzenie zdrowego stylu życia pozwala wyeliminować znaczną część wspomnianych wcześniej czynników ryzyka rozwoju nadciśnienia tętniczego. Dlatego tak ważne są działania na rzecz profilaktyki chorób. Wówczas uświadamiamy sobie, w jak wielkim stopniu aktualny stan zdrowia zależy od naszych indywidualny wyborów. A jak powszechnie wiadomo, lepiej zapobiegać niż leczyć!

Leave a Reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *